Dijital Çağın Eşiğinde Üniversite

Türk yükseköğretim sistemi, kökleri iki asrı aşan bir birikimin üzerinde yükselmesine rağmen, bugün tarihinin en çetin ve çok katmanlı krizlerinden biriyle karşı karşıyadır. Son yirmi yılda yaşanan hızlı genişleme, yükseköğretimi daha erişilebilir kılmak gibi önemli bir işlev görmüş olsa da, beraberinde kalite, sürdürülebilirlik ve kurumsal kapasite sorunlarını da taşımıştır. Sınırlı mali kaynaklar artan üniversite sayısı karşısında yetersiz kalmakta; merkeziyetçi yönetim yapısı, nepotizm ve politik etkiler yükseköğretimin özerkliği ile akademik liyakat duygusunu zedelemektedir.

Ancak belki de en kritik mesele, tüm bu yapısal sorunların ötesinde, yükseköğretimde giderek belirginleşen; bilimsel, ekonomik ve ilişkisel boyutlarda kendini gösteren “derinlik yoksunluğu”dur. Bu çok katmanlı sorunların yükü ise büyük ölçüde, ağır ders yükleri ve yayın baskısı altında ezilen akademisyenlerin omuzlarında birikmektedir.

İşte tam bu noktada, Beyza Himmetoğlu Dal’ın doktora tezine dayanan ve bu kitapta derinlemesine ele alınan yaklaşım, Türk yükseköğretimi için önemli bir çıkış yolu sunmaktadır. Bu yaklaşım, yükseköğretim kurumlarının dönüşümünü yalnızca yapısal reformlar veya kaynak artışı üzerinden değil; örgütsel hafıza, akademisyenlerin işle bütünleşmesi ve örgütsel çeviklik gibi insan odaklı dinamik yetenekler üzerinden ele almaktadır. İşine anlam yükleyen, kurumuyla bağ kuran ve yaptığı işte değer gören akademisyenler, kurumsal dönüşümün de taşıyıcıları haline gelirler; ortaya çıkan örgütsel çeviklik ise kurumların değişen koşullara hızla uyum sağlayabilmesini mümkün kılar. Elinizdeki eser, tam da bu içsel ve niteliksel dönüşümün nasıl mümkün olabileceğine dair güçlü bir düşünsel çerçeve sunmaktadır. “Dijital Çağın Eşiğinde Üniversite: Kaynakların Ötesinde Bir Yeniden Doğuş” adlı bu kitabın, yükseköğretimin gerçek gücünün insanında, yani akademisyenlerinde yattığını bir kez daha hatırlatacağına inanıyorum.